Kulvar Haber

Psikoloji Yöntemleri Nelerdir? Nasıl İnceler? Teşhis Neye Göre Yapılır?

Psikoloji Yöntemleri Nelerdir? Nasıl İnceler? Teşhis Neye Göre Yapılır?
36 views
16 Nisan 2019 - 16:12

Psikoloji Yöntemleri Nelerdir? Nasıl İnceler? Teşhis Neye Göre Yapılır? Her bilim kendi inceleme alanına giren konuları anlamak ve açıklamak için belirli yöntem ve tekniklerden yararlanır.

Psikoloji bilimi de insan davranışlarını anlamak, açıklamak için gözlem, vaka incelemesi, anket çalışması vb. kullandığı gibi ilişkisel ve deneysel yaklaşımları da kullanır. Psikolojide kullanılan yöntem ve teknikler şu şekilde sınıflandırılır.

Psikoloji Yöntemleri Nelerdir? Nasıl İnceler? Teşhis Neye Göre Yapılır?
Psikoloji Yöntemleri Nelerdir? Nasıl İnceler? Teşhis Neye Göre Yapılır?

Betimsel ve Teknik Psikoloji Yöntemleri

Gözlem, vaka incelemesi ve ankettir. İncelenen herhangi bir nesnenin betimlenmesi sağlanır.

İstatiksel Yöntem

İlişkisel yaklaşım olan korelasyon dur. Diğer araştırıma tekniklerinde elde edilen bilgilerin sayısal olarak ifade edilmesi ve yorumlanmasını sağlayan psikoloji yöntemleri arasındadır.

Deneysel Psikoloji Yöntemi

Oluşturulan hipotezlerin doğal ortam ve laboratuvar ortamların gerçekleşmesine yönelik deneylerdir.

Psikoloji Gözlem Yöntemi

Herhangi bir davranışın anlaşılması için gözlemci tarafından organizmanın içinde bulunduğu çevre şartlarının da incelenmesine gözlem denir.

Psikolojik yöntemlerde bilimsel olarak davranışları sınıflandırmak için gözleme başvurulur. Organizmanın doğal ortamında ve doğal olarak yaptığı davranışları gözlemlemeye ise doğal gözlem denir. Doğal gözlemde araştırmacı incelediği grubu müdahalede bulunmaz, davranışları gözlenen canlılar da gözlendiklerinin farkında olmazlar.

Gözlemci doğal ortamda gerçekleşen olayları yalnızca kayıt altına alır, değerlendirmek üzere veri toplar. Buna karşılık, gözlemcinin amacı doğrultusunda belirlediği koşullarda canlıların davranışlarını incelemesine de sistematik gözlem denir.

Vaka incelemesi

Psikolojik yöntemlerde kullanılan önemli bir tekniktir. Davranış bozukluğu olan bireyin davranışlarının altında yatan nedenleri açığa çıkartmak; tanı ve tedavi için bilgiler toplanır.

Bireyin kendisi ile yapılan görüşmeler, uygulanan testler, sosyal çevreden edinilen bilgiler; meslek ve eğitim gibi kişisel bilgileri ile birlikte değerlendirilir. Bu yolla bireyin hastalığı teşhis edilir ve tedavi yöntemleri belirlenir.

Anket çalışması

Belirli bir konu, olay ve olgu ile ilgili insanların görüş, düşünce ve duygularını öğrenmek amacıyla uygulanan veri toplama tekniğidir. Anket uygulanmak istenen konularda sorular ilgili kişilere uygulanmak üzere önceden belirlenerek yazılı hale getirilir.

Anket soruları, araştırılan konuda sağlıklı bilgiler elde etmek için uzman kişiler tarafından amaca uygun olarak hazırlanmalıdır. Anketi amacına ulaştıracak bilgilerin elde edeceği örnek grubu çok dikkatli belirlenmelidir.

İlişkisel yaklaşım

İkili değişken arasındaki bağlantıyı- etkileşimi korelasyonel ve neden sel karşılaştırma şeklinde ifade edilir.

İlişkisel araştırma yöntemi, uygulanan olay ve olgular arası etkileşimde elde edeceği bulgularla benzer durumlarda tahminde bulunma, stratejiler geliştirme ya da önlemler almak gibi proaktif çalışma yöntemi olan korelasyon a ilişkisel yaklaşım denir.

Deneysel yaklaşım

Psikolojinin yöntemleri arasında kullanılan yöntemler sonuçları bakımından diğerlerine göre daha çok güvenilir bulgular sahip olduğu düşünülen araştırma biçimidir. Çünkü tek ya da çok hangi tip denekle yapılırsa yapılsın neden-sonuç ilişkisini gösterir.

Biyografi ve Olay incelemesi

Bireyin günlük davranış ve yaşantısının anlaşabilmesi için geçmiş yaşantısı incelemesi biyografi yöntemi denir. Bireyin üzerinde etkisi kalmış geçmişteki bir olayın belirlenerek incelenmesine olay incelemesi denir.

Test: Bireylerdeki zekâ, ilgi, kişilik, gibi özelliklerin belirlenmesine yönelik araçların kullanılmasına denir.

Korelasyon: İki değişken arasındaki ilişki miktarını sayısal değerlerle belirlemeyi sağlayan tekniktir.

Görüşme: Soru- Cevap şeklinde karşılıklı konuşmaya dayanır. Konuşma sırasında birey tanınmaya çalışılır.