Tuz, sodyum klorür (NaCl) için kullandığımız ortak addır. Tuz yaşam ve sağlık için çok önemlidir. Yüksek tansiyon, kardiyovasküler hastalık ve inme için bir risk faktörüdür.

Bunlar; yüksek sodyum ve düşük potasyum alımları ile ilgilidir, fakat tuz alımlarımızı azaltma önerileri fark yaratabilir mi?

Tuz eksikliği ve önemi

Tuz, Potasyum ve Tansiyon Kontrolü
Tuz, Potasyum ve Tansiyon Kontrolü Nasıl sağlanır? Hangi gıdalar tansiyona iyi gelir?

Tuz veya sodyum klorür, yiyecekleri korumak ve lezzetlendirmek için kullanılır. Ayrıca tüm gıdalarda doğal olarak bulunur. Kaba bir kılavuz olarak, 1g sodyum 2.5g tuza eşdeğerdir.

Sodyum ve klorid, kan basıncını düzenlemeye, sıvı dengesini kontrol etmeye ve kas ve sinir fonksiyonları için doğru koşulları sağlamaya yardımcı olur. Sodyum, glikoz ve amino asitler gibi besin maddelerinin emilimini kolaylaştırır.

Ortalama bir yetişkin erkeğin vücudu yaklaşık 90 gram sodyum içerir. Bunun yarısı kanda ve diğer vücut sıvılarında, üçte biri kemikte ve vücutta kalan hücrelerdedir.

Ortalama sodyum alımı günde 2 ila 6 g arasında değişir. Ancak yetişkinlerde sağlık 0,5 g’dan daha az bir seviyede muhafaza edilebilir. Menstrüasyon, emzirme ve ağır terleme gibi kayıplar yüksek olduğunda gereksinimler artar.

Hiper tansiyon için tuz alımı, tüm popülasyondaki kan basıncı dağılımını aşağı çekme potansiyeli nedeniyle yüksek önceliğe sahiptir.

Potasyum

Potasyum doğal olarak birçok gıda, meyve ve sebzede bulunur. Vücudumuzda, potasyum esas olarak hücrelerin içinde bulunur. Vücutta önemli rollere sahiptir ve sodyum ile aynı işlevlerde yer alır. Ancak tamamlayıcı bir rol oynar ve iki unsur arasındaki denge önemlidir.

Kan basıncı – sodyum ve potasyumun zıt etkileri

Böbreğin sodyum salgılama veya koruma yeteneği kan basıncı yönetimi için önemli bir faktördür.

Çoğu çalışma, tuz alımındaki azalmanın kan basıncını düşürdüğünü, bu etkinin yüksek tansiyon olanlarda, obez ve yaşlılarda çok fazla olduğunu göstermektedir.

Tuz azaltmanın etkileri bireyler arasında oldukça değişkendir ve zaten normal sınırlar içinde olan insanlara ölçülebilir faydalar sağlamayabilir.

Buna karşılık, düşük kan basıncı, potasyumun sodyum atılımını artırma yeteneğine bağlıdır. Potasyumun kan damarları üzerindeki vazoaktif etkilerine bağlı olabilen artmış potasyum alımları ile de bağlantılıdır.

Potasyum ve Sodyum İçeren Gıdalar

Potasyumun en iyi kaynakları, sınırlı işleme sahip taze gıdalardır, çünkü işleme potasyum seviyesini etkileyebilir. Öte yandan, çiğ gıdalar doğal olarak sodyum açısından düşüktür ve işlenmiş gıdaların ana besin kaynağı sodyumdur.

Kan basıncındaki en büyük etki yaşam tarzımızdır.

 Düşük kalsiyum ve magnezyum alımları ve n-3 çoklu doymamış yağlara yüksek oranda doymuş yağ oranı da dâhil edilmiştir. Son zamanlardaki ilgi, meyve, sebze ve tahıl ürünlerinden (potasyum ve lifi artırmak için) zengin olan

  • Az yağlı süt ürünleri
  • Balık
  • Baklagiller
  • Kümes hayvanları
  • Yağsız et içeren

DASH (Diyet ve Hiper tansiyon ile İlgili Diyet Yaklaşımları) diyetinin faydalarına yönelik olmuştur. Tuz alımı sabit tutulduğunda, kan basıncı önemli ölçüde düştü.

Uzmanlar tuz alımında düşüşü öneriyor

Diyet tuzunu kan basıncına bağlayan kanıtlar, son yirmi yıldır bilimsel literatürde kapsamlı bir şekilde gözden geçirilmiştir.

Bu kanıtların halk sağlığı politikası sonuçları, Birleşik Krallık ve ABD dâhil olmak üzere dünya çapında birçok ülkede görüşülmüştür. Görüşmeler sonucu uzman komiteler tarafından dikkatle değerlendirilmiştir.

Mevcut yüksek alımlarımıza ihtiyaç duymadığından, günde 5-6 gr tuz (2-2.4 gr sodyum) miktarında azalma önerilmektedir. Ayrıca, potasyum alımının arttırılması dâhil olmak üzere birçok sağlık yararının olduğu gösterilen günde 5 porsiyon meyve ve sebze tüketilmesi önerilir.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here